romeinse keizer

Het Romeinse Rijk viel in de 4e eeuw in twee delen uiteen. Het westelijke deel had Rome als hoofdstad en het oostelijke deel Byzantium (later Constantinopel, later Istanbul). In 476 ging het westelijke deel ten onder, maar het oostelijke deel werd voortgezet tot het einde van de middeleeuwen. Hoewel men dit nu het Byzantijnse Rijk noemt, werd het indertijd als ononderbroken voortzetting van het Romeinse Rijk gezien.

Het slavische ‘tsaar’ is, net als ‘keizer’, afgeleid van ‘caesar’. De Bulgaarse Simeon I was de eerste die zich tsaar noemde. Hij veroverde Constantinopel in 913 en beschouwde zichzelf daarom als keizer der Romeinen (Imperator Romanorum). In 1547, een eeuw na de val van het Byzantijnse Rijk in 1453, werd Ivan IV (Ivan de Verschrikkelijke) gekroond tot tsaar van Rusland. Rusland was een logische opvolger van het Byzantijnse Rijk, aangezien het toen de machtigste christelijk orthodoxe staat was. Rusland is tot de revolutie in 1917 een door tsaren geregeerde staat gebleven. Op deze manier werd het Oost-Romeinse Rijk min of meer voortgezet tot in de moderne tijd.

Maar niet alleen het Oost-Romeinse Rijk werd voortgezet. Wikipedia zegt:

Op 25 december van het jaar 800 werd Karel [de Grote] door paus Leo III gekroond tot keizer van het ‘West-Romeinse Rijk’, een titel die sinds 476 niet meer in West-Europa gebruikt was.

De officiële Latijnse titel die Karel de Grote met deze kroning kreeg is Imperator Romanorum. Deze titel is in West-Europa door verschillende huizen tot begin 19e eeuw gedragen, zie http://en.wikipedia.org/wiki/Holy_Roman_Emperor. Toen zag Napoleon kans zich in 1804 tot keizer te kronen, maar in de negentiende eeuw maakte ook het Oostenrijks-Hongaarse rijk aanspraak op de keizerstitel. Pas na de Eerste Wereldoorlog (1918) is men opgehouden met de keizertitel.

Fascinerend hoe lang het idee van een Romeinse keizer en een Romeins Rijk bepalend is geweest voor de Europese politiek! De huidige verregaande Europese integratie (alhoewel veel mensen dat niet willen lijken te beseffen) past daarmee in een lange traditie.

2 comments

  1. oker

    Goh wat grappig dat je hierover schrijft! De oudheid (romeinen, grieken) was bij middeleeuwers goed bekend en werd natuurlijk sterk gemythologiseerd… vorsten maten zichzelf graag de titel van keizer/tsaar aan vanuit de herinnering aan de ‘golden roman years’. Niet dat een Romeinse keizer écht met Karel de Grote te vergelijken is trouwens. De olympische spelen van nu lijken ook totaal niet op de Griekse spelen, maar maakt ook de traditiedrang van (toch iig) de Europeanen duidelijk.
    Hier zou ik nog heel lang en nerdig over kunnen praten 😀 Je trekt een vat open!

Plaats reactie

Je kunt de volgende HTML tags gebruiken:
<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>